Hika hizketan

  • 910 Gasteizera erdara ikastera, Eibarrera etortzeko

    Mari Carmen Agirre Berezibar (1924) Eibar

    Aita Elorrioko baserri batekoa zen eta ile-apaintzaile eta abarketagile ofizioak ikasi zituen. Eibarrera lanera joan behar zuela jakin zutenean lagunek gaztelania ikasi gabe ez joateko esaten zioten, Eibarren gaztelaniaz egiten zela eta. Eta Gasteizko baserri batera joan zen gaztelania ikastera.

  • Errepublikaren aldarrikapena Ermuan

    Pedro Zubizarreta Garro (1925) Ermua

    Gogoan du eskolara zihoala nola ikusi zuen Droget udaletxeko balkoitik txapligua botatzen errepublika aldarrikatu zen egunean. 1933an eman zieten andrazkoei boto eskubidea. Ermuko emakume baten adierazpenak.

  • Jexux Aizpurua Eskolako bizipenak

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Urtebete mojekin egon ostean, eskola nazionaletan hasi zen Jexux, Don Antonio Arteaga Zulueta irakaslearekin. Arbela eta tinta erabiltzen zituzten; denak gela berean egoten ziren, zazpi urtetik hamalaura bitarte. Eklipsea ikusi zutenekoa kontatzen du. Espainiako bandera ateratzen zuten egunero, Cara al Sol kantatuz.

  • Jexux Aizpurua Eskolako zigorra eta zereginak

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Eskolan zigor gogorrak jasotzen zituzten. Egurra ekartzeko txandakatu egiten ziren ikasleak. Aldaketa garaia bizi izan zuten: bizimodu aldaketa, industrializazioa, kanpotarren etorrera...

  • Jexux Aizpurua Kanpotik etorritakoen bizimodu gogorra

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Umeek ezizenak izaten zituzten. Kanpotik etorritakoak miseriatik zetozela kontatzen dute; Ataunera etorri eta zein baldintzatan bizi ziren batzuk azaltzen dute. Anekdotak kontatzen ditu Jexuxek.

  • Jexux Aizpurua Sakristauaren enkarguak

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Jonek eskolan bere anaiek baino askatasun gehixeago izan zuela du gogoan. Kanpoko ume batzuekin oso ondo konpontzen ziren baina beste batzuei burla egiten zieten. Sakristauak enkarguak egitera bidaltzen zituen eta igandetan propina ematen zien. Tartean behin bandera handia ipintzen laguntzen zioten udaletxeko balkoian.

  • Jexux Aizpurua Zeruko Argia saltzen mutikotan

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Ataundar batek Zeruko Argia aldizkariak ekartzen zituen eta akolito ari zirenek saldu egiten zituzten elizako sarreran eta plazan; etxez etxe ere joaten ziren, beti erosten zutenen etxeetara. Herriko kronikak idazten hasi ziren gero beraiek.

  • Jexux Aizpurua Jexuxen bertsozaletasunaren jatorria

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Jexuxek idatzitako bertsoa kantatzen du Jonek. Jexuxek bertso horren gaineko kontakizuna egiten du. Jexux Saturraranen egon zen apaizgai; irakasle euskaltzaleak izan zituen eta bertsotarako grina sortu zitzaion.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani omenaldia

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiarani omenaldia egin ziotenekoa kontatzen du. Kanpoan ibili eta gero herrira itzuli zenean, askok ez omen zuten ikusi ere egin nahi. Horren bueltan, bertso batzuk idatzi eta Zeruko Argian argitaratu zizkioten. Joxe Mielek liburu bi oparitu zizkion.

  • Jexux Aizpurua Oargi-Traskaeta elkarteaz

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Oargi-Troskaeta elkarteari buruz ari dira. 1981ean zenbat ekintza antolatu zituzten azaltzen dute. Antolatzeko eta ekintzarako indar handia zegoela diote. Frankismoan kultura baliatzen zuten gauzak antolatzeko eta zirrikitu bila ibiltzen ziren.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani egindako omenaldi historikoa

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiarani egindako omenaldia historikoa izan zela kontatzen du Jonek. Euskal munduko erreferente guztiak batu ziren egun hartan. Bertsolariei arbola bana ipini zioten gaitzat; Xalbadorri "artea" gaia jarri ziotenekoa kontatzen du Jexuxek.

  • Jexux Aizpurua Bertso zaharrak zentsoreentzat

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Bertsolari eta kantariek abestu behar zutenaren berri eman behar izaten zuten aurrez antolatzaileek. Bertso zaharrak bidaltzen zituzten, erdaratuta, zentsoreek onartzeko.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani baserritar batek kontaktutakoak

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiaranekin indusketetan noiz, nor eta nola hasi ziren azaltzen du Jexuxek. Ordurako 82 urte zituen Barandiaranek. Baserritar batek sugar baten kontua kontatu zion, baita ipuin gehiago ere.

  • Jexux Aizpurua Indusketak eta harrobia

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Orduko 30 pezeta ordaindu zizikien Joxe Miel Barandiaranek indusketan aritzearren. Harrobiko langileek leherketa baino lehen tutua jotzen zuten eta beraiek kobazuloan sartzen ziren.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarenenean, etxeko

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Jon irratian lanean hasi zenean, harremana egin zuen Joxe Miel Barandiaranekin, etxeko izateraino. "Atea jotzen duenari atea ireki" omen zen haren etxeko leloa. Joxe Miel grabatzeko intuizioa izan zuten; bere bizimodua kontatu zien. Hainbat anekdota kontatzen dituzte.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani elizak ezi zion ardurarik eman

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiarani buruzko biografiak idatzi zituzten. Liburuak erakusten dituzte. Elizak ez zion apaiz moduan inongo ardurarik ipini eta, ondorioz, ez zeukan soldatarik. "Academia errante" zer zen azaltzen du Jonek.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiaranen ikerketa etnografikoa Lapurdin

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Saran trikuharri bila aritu zen Joxe Miel Barandiaran eta monografiko bat idatzi zuen gazteleraz. Beraiek euskaratu egin zuten, "Sara. Ikerlan etnografikoa" izenpean.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani buruzkoak

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiarani entzunez ikaragarri ikasi zutela kontatzen du Jexuxek. Joxe Miel 1889an jaio zen. Aita ganaduzalea zeukan, bigarren karlistadan ibilitakoa. Trena dagoeneko bazegoen, eta jendea beldur zen hizkuntza, ohiturak eta beste galduko zirelako.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiarani eskola gustatu ez

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiaranek bertako maisua izan zuen, Manuel Arrese. Euskara debekatuta zegoen orduan eskolan; euskaraz egitearren zigorra izaten zuten, burnizko eraztunaren bitartez. Eskola ez zitzaion gustatzen. Nola zigortzen zituzten kontatzen zuen. Haren anai-arreben berri ematen dute.

  • Jexux Aizpurua Joxe Miel Barandiaran Baliarrainera joan zenekoa

    Jexux Aizpurua Barandiaran (1951) Jon Aizpurua Barandiaran (1958) Ataun

    Joxe Miel Barandiaran hamalau urterekin atera zen lehenengoz herritik. Apaiz izan nahi zuen. Aitarekin batera Baliarrainera lehenengoz joan zenekoa kontatzen dute; anekdota bat ere bai.